करिब २२ वर्ष देखि निरन्तर रुपमा नेपाली लोक गायन तथा लोक सस्कृतिको जगेणर्ा तथा विकासमा लागिपर्नुभएका लोक गायक तथा अरुण उपत्यकाका अध्यक्ष नविन खड्का अहिले पनि आफ्नो कामलाई निरन्तरता दिईरहनुभएको छ । विश्वका हरेक कुनामा रहेका नेपालीको कला संस्कृतिलाई नजिकबाट नियालेएर त्यसलाई आफ्नो गीतमा जस्ताको त्यस्तै ढाल्न उनी निकै माहिर छन् । नेपाली कला संस्कृतिको संरक्षण र सम्वर्द्धनमा अग्रसर लोक गायक नविन खड्कासंग फुर्सदको कुराकानी ।
. अहिले के मा व्यस्त हुनुहुन्छ ?
अहिले एउटा तिर्थयात्रा सम्बन्धी किताब प्रकाशनको तयारीमा छौं । हामीले चाहिँ खास कैलाश पर्वतदेखि गंगा नदीसम्म ३,००० तिर्थस्थलहरु छन् त्यसैलाई संकलन गरी महान तिर्थयात्रा पुस्तक प्रकाशनको लागि खोज अध्ययन सिध्एिको हुनाले अब केबल प्रकाशन मात्र बाँकी छ । यसमा हामीले ती तिर्थस्थलहरु के-के हुन् , त्यहाँ कसरी पुग्न सकिन्छ जस्ता कुराहरु समेटेका छौ । एउटा ईन्साक्लोेपेडिया नै तयार पारेका छौं ।
. रिसर्चहरुमा कतिको व्यस्त हुनुहुन्छ ?
रिसर्चहरु गरिरहेकै हुन्छु । भर्खरै तिर्थस्थलहरुको सके । गरिरहेकै हुन्छु जस्तै हामीले एउटा भिडियो फिल्म पनि गर्यौं त्यस्तै हो, आफूले अब नयाँ कुन विषयवस्तु समेटन खोजीरहेको छ त्यसको लागि रिसर्चहरु गरिनै रहेको हुन्छु ।
. तपाईं नेपाली लोक संस्कृतिमा मात्र रिसर्च गर्नुहुन्छ की अरुमा पनि गर्नुहुन्छ ?
ल्ाोकसंस्कृति विधामा विविध लोक जातिहरु पर्दछन् । सनातन युगदेखि समुदायमा चल्दै आएको संस्कृतिको बारेमा अध्ययन गरेर बाहिर ल्याउने कोसिस गर्छौ । नेपालभरिका पूर्वेली लोकसंस्कृतिका साथसाथै विश्वमा पनि नेपाली समुदायहरु विभिन्न रुपले विभिन्न क्षेत्रमा छरिएर रहेका छन् उनीहरुको लोकसंस्कृतिको पनि हामी अध्ययन गर्दछौ । नेपाली समुदायहरु च्ााहे भारतमा हो या चाहे म्यानमारमा हुन, उनीहरुको लोकसंस्कृतिको अध्ययन गर्दछौं ।
. नेपाली लोक संस्कृति एक विधा भएता पनि यसका विभिन्न हाँगाहरु छन् जस्तै मारुनी, सालेजो, आजसम्म के-के अध्ययन गर्नुभएको छ ?
म्ारुनी, सालेजो, कौडा भनेका यिनीहरु निकै सुक्ष्म हाँगाहरु हुन् । नेपाली लोक संस्कृति निकै फराकिलो छ । सामान्य, खासगरी बृहत उत्तर पश्चिम जम्मु कश्मीर, भारत विभिन्न पाहाडी भाग, नैनीताल, दार्जलिङ, म्यानमारका नेपाली नागरिकहरुले परापूर्वकालदेखि विविध नेपाली लोकसंस्कृति मनाउँदै आईरहेका छन्, नेपालकै दार्चुला या अन्य ठाउँहरुमा पनि यस्तै छ । हामी चाहिँ नेपालका गाउँघरमात्र नभएर विश्वमै छरिएर रहेका नेपाली समुदायका लोकसंस्कृतिहरुलाई नै समेट्छौं । आखिरमा नेपालमा मनाएता पनि भारतमा मनाएता पनि लोक संस्कृति त नेपाली नै हो नि । हामी यस्ता कुराहरुको अध्ययन गदैछौं ।
